Kinyamateka
Amamariza hano Advertise here
Kinyamateka
Aheruka

Afurika y’Epfo: Abepisikopi bamaganye urugomo rukorerwa abimukira basaba abanyapolitiki kudakoresha iki kibazo nk’intwaro ya politiki

Abepisikopi Gatolika bagize Inama y’Abepisikopi ya Afurika Yepfo (SACBC) batangaje ko bahangayikishijwe n’urugomo n’ihohoterwa bikomeje gukorerwa abimukira n’impunzi mu bice bitandukanye bya Afurika y’Epfo, basaba abayobozi ba politiki kudakoresha ikibazo cy’abimukira nk’intwaro ya politiki mbere y’amatora y’inzego z’ibanze ateganyijwe muri iki gihugu.

Afurika y’Epfo: Abepisikopi bamaganye urugomo rukorerwa abimukira basaba abanyapolitiki kudakoresha iki kibazo nk’intwaro ya politiki
Afurika y’Epfo: Abepisikopi bamaganye urugomo rukorerwa abimukira basaba abanyapolitiki kudakoresha iki kibazo nk’intwaro ya politiki

Mu ibaruwa ya gishumba yasohowe kuri uyu wa Gatatu tariki ya 20 Gicurasi 2026, yashyizweho umukono na Karidinali Stephen Brislin, Perezida wa SACBC, aba Bepisikopi bavuze ko ihohoterwa, iterabwoba no kwirukana abimukira n’impunzi ari “igikorwa kibi cyo guhonyora agaciro ka muntu ndetse n'indangagaciro zikwiye kuranga sosiyete.”

Bagize bati “Turamagana mu buryo budasubirwaho ibikorwa by’urugomo, iterabwoba no kwirukana abimukira n’impunzi. Ihohoterwa rikorerwa abimukira ntirishobora kwihanganirwa cyangwa ngo ryemerwe mu buryo ubwo ari bwo bwose.”

Iyi baruwa ije mu gihe muri Afurika y’Epfo hakomeje kugaragara ibikorwa bishya byo kwibasira abanyamahanga, cyane cyane mu ntara za KwaZulu-Natal na Gauteng, aho ibikorwa bikorwa n’udutsiko twiyita ko turengera abaturage bikomeje kwibasira abimukira.

Ku wa 19 Gicurasi 2026, abanyamahanga benshi barimo abagore n’abana bahungiye kuri sitasiyo ya polisi ya Durban Central nyuma yo gushyirwaho iterabwoba n’abaturage bo mu duce batuyemo kandi bakoreramo. Hari bamwe baraye hanze mu mbeho nyinshi kubera gutinya kongera kugabwaho ibitero.

Abepisikopi bavuze ko iyi myigaragambyo n’urugomo bifitanye isano n’ibibazo by’imibereho mibi, ubukene, ubushomeri, ruswa ndetse n’imiyoborere mibi bimaze igihe mu gihugu. Bavuze kandi ko ubusumbane, serivisi mbi, ruswa mu nzego zishinzwe abinjira n’abasohoka ndetse n’imicungire idahagije y’abimukira biri mu bitiza umurindi umujinya w’abaturage.

Bagize bati “Turashaka kuvuga ibintu mu buryo busobanutse: ikibazo kiriho gishingiye cyane ku miyoborere mibi, kubura kubazwa inshingano no kubura ubuyobozi bwita ku baturage. Ijwi ry’abakene rimaze igihe ritumvwa.”

Nubwo aba Bepisikopi bemera ko hari impungenge zishingiye ku mipaka idacungwa neza, ruswa mu rwego rushinzwe abinjira n’abasohoka, ikoreshwa nabi ry’abimukira ku isoko ry’umurimo ndetse n’ibikorwa by’ubugizi bwa nabi bikorwa na bamwe mu bimukira, bashimangiye ko ibyo byose bidashobora kuba urwitwazo rwo gukorera urugomo abantu cyangwa kubahana nk’itsinda.

Bagize bati “Nubwo ibyo bibazo bihari kandi bigomba gushakirwa ibisubizo mu kuri no mu mucyo, ntibikwiye na rimwe kuba impamvu yo gukorera urugomo abandi.”

Abepisikopi banaburiye abanyapolitiki n’abashaka imyanya y’ubuyobozi kutabyaza umusaruro ikibazo cy’abimukira mu nyungu za politiki, cyane cyane mu gihe igihugu cyitegura amatora y’inzego z’ibanze.

Bagize bati“Turahamagarira amashyaka ya politiki n’abifuza imyanya y’ubuyobozi kudakoresha ikibazo cy’abimukira cyangwa imibabaro y’abaturage mu nyungu z’amatora. Gukoresha ubwoba, amacakubiri n’intege nke z’abantu mu nyungu za politiki ni ibintu bidakwiriye kandi bishobora kurushaho guhungabanya umutekano w’imibereho.”

Abepisikopi bashingiye kandi ku nyigisho za Papa Fransisko, cyane cyane encyclicale Fratelli Tutti, bibutsa ko buri muntu yaremwe mu ishusho y’Imana kandi afite agaciro kadashobora kuvogerwa.

Bagize bati “Ntidushobora kubaka sosiyete y’amahoro dukoresheje urwango, gushakira abandi ibibazo cyangwa urugomo.”

Basoje basaba ubutabera, ubuyobozi bushingiye ku ndangagaciro, ubufatanye n’inshingano rusange, bavuga ko ari byo byonyine bishobora gutuma habaho amahoro arambye muri sosiyete.

Amamariza hano Menyekanisha ibikorwa byawe ku basomyi ba Kinyamateka Advertise here

Ibitekerezo (0)

KM

Ufite konti? Injira

  • Nta gitekerezo kirahaba. Ba uwa mbere utanga igitekerezo.

Izindi nkuru

Byose