Intumwa ya Papa muri Congo yasabye Abanyekongo kwigira kuri Myr Mwene Ngabo, wishwe mu 1996 azira kwamagana ibikorwa bihungabanya igihugu
Intumwa ya Papa muri Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo yasabye Abanyekongo gukurikiza urugero rwa Musenyeri Christophe Munzihirwa Mwene Ngabo, wishwe mu 1996 azira kwamagana ibikorwa byari bigamije guhungabanya igihugu no guharanira amahoro, ubutabera n’uburenganzira bwa muntu.
Ibi byagarutsweho na Myr Mitja Lescovar, Intumwa ya Papa muri Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (RDC), mu gitambo cya Misa cyo gufungura inama mpuzamahanga ya gatatu yiga ku murage wa Musenyeri Christophe Munzihirwa. Iyo nama yabereye mu Mujyi wa Lubumbashi, mu kigo cya Centre Arrupe, kuva ku wa 29 kugeza ku wa 31 Ukwakira 2026.
Mu nyigisho yatanze, Musenyeri Lescovar yashimye uburyo Musenyeri Munzihirwa yaharaniraga amahoro, akamagana amacakubiri, urugomo no kumena amaraso. Yashimangiye ko Kiliziya igira uruhare mu kubaka amahoro itifashishije imbaraga za gisirikare, ahubwo ibinyujije mu kwamamaza Ivanjili y’amahoro.
Yagize ati “Kiliziya igira uruhare mu mahoro, bitari binyuze mu magare y’intambara cyangwa mu mitwe y’ingabo, ahubwo binyuze mu murava wo kwamamaza Ivanjili y’amahoro.”
Yasobanuye ko Myr Munzihirwa yabaye umuhamya w’ukuri w’Ivanjili y’amahoro, akaba n’intumwa y’urukundo rwa Kristu mu bakene, mu batishoboye, mu mpunzi no mu bandi bose bahohoterwaga n’abafite inyota y’ubutegetsi.
Myr Lescovar yasabye Abanyekongo gukurikiza urugero rw’uwo muyobozi wa Kiliziya Gatolika, kugira ngo imbaraga ze mu iyobokamana n’ubwitange yagize mu guharanira amahoro bibabere isoko y’ihumure n’umurava.
Yagize ati “Urugero rwa Myr Munzihirwa ruduhumure. Iyobokamana rye n’ubwitange bwe bidutere imbaraga zo kwamamaza Ivanjili y’amahoro tudatindiganyije. Bityo, mu buryo butaziguye cyangwa buziguye, tuzagira uruhare rukomeye mu bikorwa bitandukanye bigamije ubumwe no kubana neza.”
Abitabiriye iyo nama, yabaye mu gihe hizihizwaga imyaka 30 ishize Myr Munzihirwa yishwe, bibutse umurage we w’ubuhanuzi, ubutwari mu kuvugira ukuri n’umuhate yagize mu guharanira amahoro mu burasirazuba bwa RDC.
Myr Munzihirwa yayoboye Arikidiyosezi Gatolika ya Bukavu, aho yagaragaje ubwitange budasanzwe mu gufasha abababaye no kwamagana akarengane. Yaharaniye amahoro kugeza ubwo atanze ubuzima bwe.
Yavutse mu 1926, agirwa umushumba wa Arkidiyosezi ya Bukavu ku wa 27 Werurwe 1994, mbere gato ya Jenoside yakorewe Abatutsi mu Rwanda muri Mata 1994.
Muri icyo gihe, impunzi nyinshi z’Abanyarwanda zari zahunze intambara n’ibindi bibazo by’umutekano mu Rwanda zihungira mu bice bihana imbibi na Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo. Izo mpunzi zahuye n’imibabaro ikomeye, ndetse zimwe zikorerwa ihohoterwa.
Musenyeri Munzihirwa yanenze yeruye ibikorwa byo guhohotera impunzi, asaba ko zihabwa ubufasha bw’ibanze n’ubutabazi bwa kimuntu. Yagaragaje ko ubuzima bwa buri muntu bugomba kubahwa, hatitawe ku bwenegihugu bwe cyangwa aho akomoka.
Yabonye hakiri kare umugambi wo guhungabanya Congo
Mu nyandiko yakozwe n’Urwego rwa Kiliziya Gatolika rushinzwe ubutabera n’ibidukikije, ruzwi nka Social Justice and Ecology Secretariat, ku buzima n’umurage wa Musenyeri Christophe Munzihirwa, hagaragazwa ko yari umuntu wiyumvishaga cyane imibabaro y’abakene n’abarenganywa.
Iyo nyandiko ivuga ko yahinduye induru z’abanzwe, inyota yabo y’ubutabera n’inzara yabo, ibye bwite, akabigira impamvu yo guharanira uburenganzira bwabo.
Yagaragaje kandi ko Myr Munzihirwa yabonye hakiri kare umugambi wo guhungabanya no gukoresha umutungo w’uburasirazuba bwa Congo, by’umwihariko mu gihe cy’intambara yatangiye mu 1996.
Nk’umuntu wari maso ku bibazo by’akarere, yahamagariye abakristu ba Bukavu n’abo mu nkengero zaho kurwanya akarengane mu mahoro, abakangurira kudashyigikira urugomo ahubwo bagaharanira isi irangwa n’ubutabera n’amahoro.
Ubutwari bwe mu kwamagana ibikorwa by’ubugizi bwa nabi no kuvugira abatagira kivugira ni bimwe mu byatumye yibasirwa, akaza kwicwa mu 1996.
“Congo, Congo, uzageza ryari kwica abahanuzi?”
Mu 1996, Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo yibasiwe n’intambara yahuriyemo ibihugu byo mu karere, birimo u Rwanda, Uganda n’u Burundi, mu bihe byaje gukurikirwa n’ihirikwa ry’ubutegetsi bwa Mobutu Sese Seko.
Musenyeri Munzihirwa yari yaragaragaje impungenge z’uko ibikorwa bya gisirikare n’imvururu zo mu karere byashoboraga guteza ihungabana rikomeye mu burasirazuba bwa Congo, bikagira ingaruka ku bumwe n’ubusugire bw’igihugu.
Kuba ibibazo by’umutekano muke, intambara n’ihungabana bikomeje kugaragara mu burasirazuba bwa RDC byatumye ijwi rye rikomeza gufatwa nk’iry’ubuhanuzi n’abibuka umurage we.
Mu nyigisho ye, Musenyeri Lescovar yagarutse ku magambo yo mu Ivanjili ya Luka, igice cya 13, aho Yezu agaragaza agahinda aterwa n’umujyi wa Yeruzalemu wishe abahanuzi.
Yifashishije ayo magambo, yabajije ikibazo gikomeye agira ati: “Yeruzalemu, Yeruzalemu, uzageza ryari kwica abahanuzi? Congo, Congo, uzageza ryari kwica abahanuzi?”
Yasabye Imana gusanga abaturage ba Congo kugira ngo ibereke inzira y’ubutabera n’amahoro.
“Hari ubwicanyi bwinshi, kwimura abantu benshi n’ihohoterwa rikabije”
Musenyeri Lescovar yanenze uko umutekano wifashe muri Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo, agaragaza ko hakiri imibabaro ikomeye iterwa n’intambara n’ihohoterwa rikorerwa abaturage.
Yagize ati “Muri Congo muri iki gihe hari ubwicanyi bwinshi, abantu benshi bimurwa ku ngufu, gufata abagore ku ngufu n’agasuzuguro gakabije gakorerwa ikiremwamuntu.”
Yashimangiye ko hakenewe abantu bafite ubutwari bwo kuvugira ukuri, kurengera ubuzima bwa muntu no guharanira amahoro, nk’uko Musenyeri Munzihirwa yabigenje.
Yasoje asaba abakristu n’Abanyekongo muri rusange gusenga no kwigira ku rugero rw’uwo mushumba, kugira ngo babe abantu baharanira amahoro bashingiye ku butabera n’ukuri.
Yagize ati“Nimucyo dusenge uyu munsi kugira ngo, dukurikije urugero rwa Musenyeri Munzihirwa, natwe tube abantu baharanira amahoro bashingiye ku butabera no ku kuri.”
Umurage wa Musenyeri Christophe Munzihirwa ukomeje kwibutsa Abanyekongo n’abatuye akarere k’Ibiyaga Bigari ko amahoro adashobora kubakwa hashingiwe ku ntwaro, amacakubiri n’inyota y’ubutegetsi, ahubwo ashingira ku kubaha ubuzima bwa muntu, ubutabera, ukuri n’urukundo rwa kivandimwe.
Ibitekerezo (0)
- Nta gitekerezo kirahaba. Ba uwa mbere utanga igitekerezo.