Kinyamateka
Amamariza hano Advertise here
Kinyamateka
Aheruka

INSP!R-Zamuka n’imiryango bafatanya biyemeje gushaka umuti urambye w’ikibazo cy’abana bo mu muhanda

Mu nama nyunguranabitekerezo yabereye mu Ishuli Rikuru Gatolika rya Kabgayi (ICK), kuwa 25 Ugushyingo 2024, abagize ihuriro ry’imiryango yita ku guteza imbere umurimo uhesha agaciro uwukora n’imibereho myiza y’abaturage (INSPIR-ZAMUKA),bagarutse ku kibazo cy’abana bo mu muhanda bavuga ko bagiye kugikoraho ubushakashatsi hagamijwe kugishakira umuti urambye.

INSP!R-Zamuka n’imiryango bafatanya biyemeje gushaka umuti urambye w’ikibazo cy’abana bo mu muhanda
INSP!R-Zamuka n’imiryango bafatanya biyemeje gushaka umuti urambye w’ikibazo cy’abana bo mu muhanda

Iyi nama yitabiriwe n’umuyobozi w’akarere ka Muhanga mu ishami rishinzwe imibereho myiza y’abaturage, Padiri Valens Niragire umunyamabanga wa komisiyo y’abepisikopi y’ubutabera n’amahoro , abarimu muri ICK bakaba n’abashakashatsi n’abandi batandukanye biganjemo abahagarariye imiryango itandukanye mu Rwanda yita ku mibereho myiza y’abaturage.

Ni inama yari ifite insanganyamatsiko igira iti “Kwemera Imana no kurengera abanyantege nke,” bakaba barayihisemo kuko iyi miryango myinshi yose ihurira ku kwemera Imana kandi itegeko bafite nk’abemera Imana ari ugukunda Imana na mugenzi wabo.

Bavuga ko mugenzi w’umuntu aba amukeneye kurusha abandi, ari nayo mpamvu basanga ikibazo cy’abana bo mu mihanda bafata nk’igihangayikishije. N’ubwo kenshi usanga abantu bakeneye ubufasha ari benshi cyane kurusha babandi basanzwe babuhabwa.

Padiri Valens Niragire umunyamabanga wa Komisiyo y’ubutabera n’amahoro mu kiganiro yatanze yavuze ko imibereho myiza rusange buri muntu wese ayikeneye. Agaragaza ko ikibazo cy’abana bo mu muhanda gikeneye imbaraga z’imiryango myinshi kugira ngo kiranduke. Ahereye k’umuryango yavuze ko ukeneye kwitabwaho kugira ngo abana babashe gukurana umuco wa kimuntu. Ati” Iyo umuryango urimo amakimbirane ntabwo abana babona uburere bukwiye, bakura ari ibyingenge.”

Akomeza agira ati “Ikibazo cy’abana bo mu muhanda si icy’uyu munsi. Biratubabaza cyane kubona umwana w’imyaka 5, 7 10 … ari mu muhanda atajya kwiga. Turibaza tuti sosiyete ari gukuriramo imufata ite? Aazakura ameze ate? Ugasanga biteye impungenge ari nayo mpamvu inzego zose,Leta abikorera, amadini n’amatorero birakwiye ko dufatanyiriza hamwe kugira ngo abana bavuye mu ishuri barisubiremo, abavuye mu muryango bawusubiremo kuko ku muhanda si ahantu ho kurerera. Abana bakeneye gukura ari abantu bazima bafite ubumuntu kandi bafite umutima muzima, izo ndangagaciro bakaba bagomba kuzikura mu muryango nta handi bazikura.

Gasore Seraphin umunyamabanga nshingwabikorwa wa INSPR-Zamuka avuga ko iyi mpuzamiryango ari ijwi rivuga ibyo abaturage bene ubwite bafite ibibazo bavuze ari nabo batanga umuti bifuza ko washakirwa ibyo bibazo.

Avuga ko zimwe mu ntego za Insipir -Zamuka harimo guteza imbere imibereho myiza y’abantu, no gukora ubuvugizi ku bibazo bitandukanye kugira ngo amategeko arusheho kuvugururwa abe meza na politike zirusheho kuba nziza. Ku Kibazo cy’abana bo mu muhanda yemeza ko gihangayikishije benshi bityo ko icyo biyemeje ari ugushyira imbaraga mu byo basanzwe bakora hagamijwe gushaka umuti w’iki kibazo . Ati:”Buri wese afite inguni yakoreragamo tuzashyira hamwe turebe buri wese ibyo yahuye na byo turebe uko yabonye impamvu zituma abana bajya mu mihanda, turebe uko yagerageje kubakuramo turebe ibyakunze n’ibitarakunze, dusuzume ibyakunze impamvu yatumye bikunda ni ukubera iki?, ibitarakunze ni ukubera iyihe mpamvu? hanyuma dukosore aho ngaho twongere n’ibyiza aho byabaye hanyuma turebe icyakorwa.”

Séraphin ashimangira ko hakwiye gukorwa ubushakashatsi bw’imbitse kuri iki kibazo cy’aban bo mu muhanda. Agira ati”Ubushakashatsi tuzakora tuzabugeza kuri leta tubabwire ibisubizo twumva byaba byiza kurusha ibisanzwe bikoreshwa, hanyuma turebere hamwe uko icyo kibazo twese dufatanyije twagerageza kugikemura ku nyungu z’igihugu n’imiryango y’abanyarwanda.”

Dr Marie Paul Dusingize umushakashatsi akaba n’umwarimu muri ICK avuga ko iki kibazo cy’abana bo mu muhanda kireberwa mu buryo bwinshi. Ati “Iki kibazo kireberwa mbere na mbere mu miryango, hari imiryango ifite ubushobozi ariko ibamo amakimbirane, hari imiryango idafite ubushobozi ariko na yo ntibashe kugenera abana bayo ibyo bakeneye, hari n’abana bagize imiryango ariko badafite ababyeyi.”Ibi byose bishobora kuba intandaro yo gutuma umwama ajya mu muhanda.

Marie Paul avuga ko ubushakashatsi bushobora gutanga igisubizo. Ati “Numva uruhare rw’ubushakashatsi rukenewe cyane muri iki kibazo, biravugwa ko iki kibazo cy’aba bana kidakemuka numva abashakashatsi dukwiye kumanuka tukareka kubisoma mu maraporo no kubibwirwa mu makuru twagenda tukabageraho tukajya kumva neza ese harabura iki? Noneho tukereka abandi ibibazo dufite tugafatanya kubishakira umuti.”

Marie Paul avuga ko ubushakashatsi bushobora gutanga igisubizo. Ati “Numva uruhare rw’ubushakashatsi rukenewe cyane muri iki kibazo, biravugwa ko iki kibazo cy’aba bana kidakemuka numva abashakashatsi dukwiye kumanuka tukareka kubisoma mu maraporo no kubibwirwa mu makuru twagenda tukabageraho tukajya kumva neza ese harabura iki? Noneho tukereka abandi ibibazo dufite tugafatanya kubishakira umuti.”

Omar Tony Nsengumuremyi umuyobozi w’umuryango children’s voice today, avuga ko iki kibazo cy’abana bo mu muhanda gihangayikishije bityo gikwiye kwigirwa hamwe n’imiryango irenze umwe. Ati “Ikintu gikenewe mbere na mbere ni ubufatanye mu gushaka umuti urambye w’iki kibazo twakagombye kwicara nk’imiryango itari iya leta, leta ikatwicaza hamwe ndetse na za nshuti z’umuryango twese tukaba twicaranye tugashyiraho imirongo irushijeho yatuma abana bo mu muhanda basubira mu miryango yabo ntibakomeze kwiyongera.”

Harerimana Jean Bosco umuyobozi wa Joc Rwanda umwe mu miryango ikorana na Inspir Zamuka. Ni umwe mu miryango ikora ibijyanye no kwigisha abana imyuga iciriritse hagamijwe kubafasha kwibeshaho. Avuga ko Inspir Zamuka ifasha iyi imiryango itandukanye iyifasha , ikabahuriza hamwe mu ihuriro hakaba hakorwa ubushakashatsi bugamije kubafasha mu bikorwa byabo bya buri munsi bakora. Nka Joc bavuga ko biteguye kujyanamo n’abandi mu gushakira hmawe umuti w’ikibazo cy’abana bo mu muhanda. Gukorana na Inspir- zamuka bibafasha guhindura imikorere harebwa cyane cyane ibikorwa bijyanye n’igihe tugezemo no gushaka umuti w’ibibazo byugirije igihe turimo nyuma y’ubushakashatsi buba bwakozwe.

Uretse ibijyanye n’abana bo mu muhanda, Intego za Inspir zamuka ni uguharanira ko buri wese umurimo akora umutunze uba umurimo umuhesha agaciro kandi umufitiye akamaro , ukakagiria umukoresha we n’igihugu cye. Iri huriro rigizwe n’imiryango 8 rikora no ku bindi bice byose by’ubuzima, biteganyijwe ko nyuma y’inteko rusange imiryango izaba 11 igize impuzamiryango Insip!r –Zamuka .

Amamariza hano Menyekanisha ibikorwa byawe ku basomyi ba Kinyamateka Advertise here

Ibitekerezo (0)

KM

Ufite konti? Injira

  • Nta gitekerezo kirahaba. Ba uwa mbere utanga igitekerezo.

Izindi nkuru

Byose